Neuromarketing

Neuromarketing (Neuropazarlama) Nedir?

Adından da anlaşılacağı üzere, Neuromarketing, nöroloji biliminin ve pazarlamanın buluştuğu ortak bir nokta, bir pazarlama tekniğidir. Temelde Neuromarketing, ya da diğer adıyla Neuropazarlama, tüketicinin bilinçdışı hareketlerini ve alışkanlıklarını ölçen, bu doğrultuda bir pazarlama stratejisi oluşturan bir daldır. Diğer bir deyişle, tüketici davranışlarını neyin gerçekte yön verdiğini ve etkilediğini ortaya çıkaran bir kavram, daha doğrusu bir tekniktir. Neuromarketing ürünün konumlandırılması, tüketici-ürün arasındaki ilişkinin yönlendirilmesi açısından büyük bir öneme sahip olduğu için, pazarlamacıların ve reklamcılarının ilgisini çeken bir konudur. Bu tekniğin, halk arasında her ne kadar Algı Yönetimi olarak bilinse de, aslında nöroloji bilimine ve bu alanda kullanılan çeşitli cihazlara dayanmaktadır.

Peki nedir bu cihazlar ve nasıl bizim bile farkında olmadan verdiğimiz kararları ölçebilirler? Kulağa ürkütücü geliyor değil mi? Ve belki de en kritik soru; gerçekten bu yöntem bu denli etkili mi yoksa yaygara çıkartmak için ortaya atılmış bir söylenti mi?

 

fMRI (Görüntüleme) ve EEG (Elektro Beyin Grafisi)

Beyin fonksiyonlarını ve tepkilerini incelemek için kullanılan en önemli iki yöntem: fMRI ve EEG cihazlarıdır.

Temelde fMRI cihazı; denek bir uyarıcı (örn. Bir ürün, reklam ya da fiyat etiketi) ile karşılaştığında nasıl bir tepki verdiğini ve beynin belirli bölgelerinde değişimi, kandaki oksijen oranına bağlı olarak tespit etmeye yarayan bir araçtır.

Bu cihazın kullanım alanları ise:

  • Renk, koku, ses, dokunma, görsellik tasarımı
  • Etkili reklam tasarımı
  • Akılda kalıcı manşetler
  • Websitesi tasarımı
  • Oyun tasarımı
  • Memnuniyet değerlendirme

ve birçok benzeri alan için aktif bir şekilde kullanılmaktadır. Ürünler  ya da reklamlar, bu alanlarda deneklerin vermiş oldukları tepkilere göre tasarlanır.

EEG ise yaklaşık 23 tane özel yapışkan maddenin, hassas elektrodlar, kafa derisine yapıştırılarak beynin elektriksel aktivitesinin bilgisayar yardımıyla ölçülmesidir. Bu cihazın ilginç yanı, günün değişik saatlerinde ölçümde farklı sonuçlar alınması ve uykuda-uyanık fark etmeksizin işlemin yapılabiliyor olmasıdır. Cihazın beyne hiçbir zararı olmamakla birlikte, hastalık tespitinde ve beyin elektriksel aktivitelerinin ölçülmesinde etkili bir yöntemdir.

Peki gerçekte bu cihaz neyi ölçüyor?

Cihazın, özellikle pazarlamacı ve reklamcılar için, büyük bir işlevi var; beynin sol ve sağ bölgelerindeki yaklaşma ve kaçınma motivasyonlarını ölçüyor. Motivasyon bir kişinin bir eyleme karşı doğuracağı tepkiyi ve eğilimi ifade eder. Bu cihazlarda yapılan ölçümlerde, deneklerin beynindeki sol frontal bölgedeki aktivasyonun yaklaşma eğilimi gösterdiği, sağ frontal bölgedeki aktivasyonun ise uzaklaşma, kaçınma motivasyonları gösterdiğini ortaya konulmuştur. Araştırmacılar aynı şekilde negatif duyguların beynin sağ tarafında, pozitif duyguların ise sol tarafında aktivasyona neden olduğunu gözlemlemiştir. Bu bağlamda, reklamlarda daha çok pozitif duyguları harekete geçiren ya da tüketicilerin daha çok sol beyninde aktivasyona neden olan uyarıcılara yer verdiğini söylemek yanlış olmaz.

 

Peki Gerçekte Ne Kadar Etkili Ve Kimin Üzerinde Çalışır?

Aslında bu tarz mesajlara ve zihin oyunlarına çok küçük yaşlarda maruz kalmakla beraber, araştırmacılar ne kadar erken yaşta olursa uyarıcıların o denli etkili olacağı kanaatindeler.

Hatta bu tür tekniklerden ve uyarıcılardan daha anne karnındaki bebeklerin bile etkilendiği konusunda araştırmacılar hemfikirdir. Bu noktada tekniklerin ne kadar etkili ve uzun süreli olduğunu görmek zor değil. Bu tür tekniklerin gerçek hayata nasıl uyarlandığına dair birkaç basit örnek vermek gerekirse, bunlardan biri mağazalarda çalan dinlendirici (Slow Motion) şarkılar olabilir. Araştırmalar, bu tarz müziklerin tüketicileri daha fazla almaya ve para harcamaya yönlendirdiğini saptamıştır. Benzer şekilde diğer bir örnek de görsellik. Görsel uyarıcılar ya da reklamlar bilinçaltında daha hızlı depolanır ve eski beyin tarafından daha çabuk anlam kazanır. Bu noktada reklamcıların neden bu kadar mesaj dolu görsel öğeyi burnumuza soktuğu şaşırtıcı olamasa gerek.

Bu denli etkili teknikler uzun vadede etkili olmakla birlikte, pazar araştırmacıları ve reklamcılar için zamandan ve paradan tasarruf sağladığını da söyleyebiliriz. Bu noktada, bu tür yöntem ve tekniklerin, piyasadaki her ürün ve reklam için kaçınılmaz bir fırsat, gereken bir araştırma olduğunu söylemek yanlış olmayacaktır.

Compec.org’un altyapısı nasıl oluşturuldu?

Merhabalar,
Compec.org’u ücretli bir VPS hizmetine docker üzerine açık kaynaklı bir heroku alternatifi olan CapRover ( https://caprover.com/ ) kurarak ayağa kaldırdık. CapRover bize tek tuşla kurabileceğimiz bir düzine uygulama sunuyor. https://caprover.com/docs/one-click-apps.html
Detaylar ileride tekrar paylaşacağız.
Teşekkürler
CapRover’a katkıda bulunmak için https://github.com/CapRover/CapRover
Bu projeyi maddi olarak desteklemek için https://opencollective.com/caprover#backer

Contact

İletişim

+90 531 502 78 99

Contact